Yavru bir köpek sahiplendiğinizde veteriner size bir aşı takvimi verir. İlk bakışta karışık görünebilir, ama mantığı basittir: yavru önce bir dizi aşıyla korunmaya başlar, sonra yetişkinlikte bu koruma düzenli tekrarlarla sürdürülür.
Önce iç ve dış parazit
Aşıdan önce genellikle iç ve dış parazit uygulaması yapılır. Parazit yükü yüksek bir yavrunun bağışıklık sistemi aşıya daha zayıf yanıt verebilir. Parazit uygulamalarının sıklığını Köpeklerde İç ve Dış Parazit Uygulaması yazımızda anlattık.
Karma aşı (temel aşı)
Karma aşı, köpekleri en ciddi hastalıklara karşı korur: gençlik hastalığı (distemper), parvovirüs, bulaşıcı hepatit ve çoğu zaman leptospiroz ile parainfluenza.
- İlk doz: Genellikle 6–8 haftalıkken.
- Tekrarlar: 16 haftalık olana kadar 2–4 hafta arayla.
- Güçlendirme dozu: 6–12 aylıkken.
- Yetişkinlikte: Birçok veteriner Türkiye'de karma aşıyı yıllık tekrarlar. Dünya Küçük Hayvan Veteriner Birliği (WSAVA), bazı temel aşılar için 3 yılda bir tekrar önerir. Hangi takvimin uygun olduğuna veterineriniz karar verir. Leptospiroz koruması ise genellikle yıllık tekrar gerektirir.
Kuduz aşısı
- İlk doz: 12 haftalıktan sonra.
- Tekrar: Her yıl.
Türkiye'de sahipli kedi ve köpeklerin kuduza karşı aşılanması yasal bir zorunluluktur. Kuduz aşısı yurt dışı seyahatlerde ve birçok pansiyonda da istenir.
Bronşin (kennel cough) aşısı
"Köpek öksürüğü" olarak bilinen bulaşıcı solunum yolu enfeksiyonuna karşı yapılır. Başka köpeklerle yakın temas eden köpekler için önerilir: pansiyonda kalacak, köpek parkına giden ya da eğitim sınıfına katılan köpekler.
Çoğu pansiyon bronşin aşısı ister. Pansiyon planınız varsa aşıyı en az 1–2 hafta önce yaptırın ki koruma oluşsun.
Örnek bir yavru takvimi
Takvimler aşı markasına ve veterinere göre değişir. Aşağıdaki örnek fikir vermek içindir:
- 6–8. hafta: Parazit uygulaması, 1. karma aşı
- 10–12. hafta: 2. karma aşı
- 12–16. hafta: 3. karma aşı, kuduz aşısı
- Gerekirse: Bronşin aşısı
- 6–12. ay: Güçlendirme dozları
- Sonrasında: Veterinerinizin önerdiği aralıklarla tekrarlar, kuduz her yıl
Aşılar tamamlanana kadar dikkat
Karma aşı serisi tamamlanana kadar yavrunuzu köpek parkları gibi kontrolsüz ortamlara götürmeyin. Ama bu dönem sosyalleşme açısından da çok kritiktir. Güvenli sosyalleşme için neler yapabileceğinizi Yavru Köpekte Kritik Sosyalleşme Dönemi yazımızda bulabilirsiniz.
Aşı tarihlerini unutmayın
Aşıların tarihini akılda tutmak zordur. PetHub mobil uygulamasındaki dijital aşı karnesi, köpeğinizin aşılarını kaydetmenizi ve tekrar zamanı geldiğinde hatırlatma almanızı sağlar.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Aşı, ilaç ve tedavi kararlarını hayvanınızı muayene eden veteriner hekimle birlikte verin.
